Het is de afgelopen tijd lekker warm geweest, u genoot er beslist van, met volle teugen.
Respect voor al die mensen, die desondanks de hitte toch bleven door werken.
Voor de buitenruimte, was het deze zomer ook een zeer zware beproeving, grasvelden zijn allemaal verdord, en eens het terug gaat regenen, herstellen deze zich snel, voor vele andere planten, struiken en bomen, soms ganse plantsoenen, zal het echter afwachten worden of ze nog terug gaan groeien.
“We zullen het snel vergeten zijn, wanneer het terug koud en donker weer wordt...”
We vergeten al snel hoe de wintermaanden er de laatste jaren uitzien: zeer vochtig, januari en februari zijn de laatste jaren de natste maanden, en ook dat heeft niet alleen een impact op ons humeur, maar ook op uw beplanting!
Sinds mijn carrière in de boomkwekerij en de tuin- en landschapsarchitectuur(32 jaar) heb ik de seizoenen zien veranderen, zo konden we pakweg 20-25 jaar geleden makkelijk aanplantingen doen in de periode september tot en met mei. Algauw zagen we verschuivingen in het klimaat, ik herinner me in 2000 dat we grasvelden speciaal begonnen te behandelen om het overtollige water snel af te voeren.
In de loop der jaren zagen we de seizoenen verkorten; een boomkweker begint vaak pas in oktober met het uitdoen van planten, en begin april zien we al dat nieuwe beplantingen in het gedrang komen door de eerste warme periodes die zich al een maand vroeger aankondigen!
Boomkwekers zijn met nieuwe technieken gekomen, om toch dat seizoen te kunnen verlengen, dit vergt meer voorbereiding bij jonge bomen bijvoorbeeld, wat ook een hoger kostenplaatje met zich mee brengt maar wel de groeikansen van bomen garandeert.
Enerzijds zitten we met teveel water in de rustperiode van de planten, wat ziektes in de hand werkt en planten zwak maakt en anderzijds zien we dat er watertekort dreigt in de zomer. Dit watertekort is er nog niet concreet, maar de overheid wijst er ons wel tijdig op om zuinig met water om te gaan, en wanneer het te lang droog blijft, een sproeiverbod op te leggen.
Hoe zit dat bij die tuinbouwers hoor ik u denken? Die mogen toch nog sproeien? Ja, tussen 20u ‘s avonds en 8u ‘s morgens. Aangezien zij ook meer moeten sproeien, en pompen dus meer moeten draaien, en kwekers vaak ‘s nachts opstaan om hun sproei-installatie op te volgen en bij te sturen, hangt hier ook een extra kostenplaatje aan vast. Ook zij zullen uitval hebben in hun plantgoed of achterstand in groei, de vraag zal stijgen, maar het aanbod zal kleiner zijn dan ooit te voren!
Daarom is het van belang dat u tijdig denkt aan de aanleg van uw tuin, niet in het voorjaar, maar reeds nu, zodat u zeker bent dat u alle gewenste planten tijdig heeft en er volgend voorjaar kan van genieten.
Om er ten volle van te kunnen genieten, dienen we na te denken over voorgaande tekst: hoe gaan we met die extreme weersomstandigheden om, om toch gegarandeerd te kunnen genieten van een geslaagde beplanting, zonder vrees dat alles kapot zal gaan?
Wat doen we met al dat “overtollige water”?
GRAF©
Allereerst dienen we bij de aanplantingen rekening te houden met de gesteldheid van de bodem: is er voldoende drainage bij extreem regenweer? Gelukkig kan dit technisch opgelost worden, en zijn er geschikte planten om in zulke omstandigheden toch goed te gedijen zonder dat ze ziek worden en behandeld dienen te worden met fytofarmaceutische producten.
In plaats van de rioleringen onnodig te belasten met overtollig hemelwater, kunnen we het opvangen, niet alleen door groendaken, maar ook door het op te slaan door middel van regenwaterrecuperatie. Dit is zeer interessant want alleen al door het te gebruiken voor de toiletten, kan u tot 30% besparen op uw waterverbruik, en, u kan ook extra opslagcapaciteit voorzien om het hemelwater te gebruiken voor beplantingen. Drainagesystemen kunnen gecombineerd worden met reservoirs, zodat u ook overtollig water kan opvangen en niet alleen via het dak van uw gebouw(en).
Hoe gaan we in de zomer te werk?
Eerst en vooral dienen we terug rekening te houden met de groeiomstandigheden: is er schaduw, ligt de beplanting in de volle zon? Welke planten gedijen daar het beste, welke beplanting kan tegen extreme droogte, en welke planten hebben extra aandacht nodig in periodes van droogte. Zijn ze ziekten-en plagenresistent?
Klimaatadaptieve beplanting
Foto einde juli 2018: Veel bomen laten nu reeds hun blad vallen om verdamping te beperken, andere bomen en struiken verdorren gewoon, en het is nog niet duidelijk wie het zal overleven
Plant sterke overlevers, die bovendien ook onderhoudsvriendelijk zijn, zoals bijvoorbeeld bepaalde siergrassen. Bedek onbeplante grond met een goede dikke laag schors, of mulch, zo houdt u niet alleen het onkruid weg, maar zo blijft de bodem ook langer vochtig, bovendien zal het hemelwater na extreme droogte goed opgevangen worden en niet wegspoelen.
Aanplantingen zoals hagen, bestaan uit planten die de eerste 2 jaar extra aandacht nodig hebben qua waterhuisshouding. Om te vermijden dat u elke avond met de sproeidarm moet gieten, bestaan hier gelukkig efficiëntere methodes voor zoals druppelbevloeiing. Wist u dat een druppelbevloeiing slechts een debiet heeft van 2 liter per uur? Vergelijk dat met slechts een half uur water geven met de waterdarm, onnodig om daar een tekening bij te maken dus...
Investeren in druppelbevloeiing betekent al gauw een 10de op de aankoopsom van uw beplanting, maar u verdient het terug door het efficiënte gebruik er van. Bovendien stoort druppelbevloeiing esthetisch niet, u kan het ingraven of bedekken met schors, zo ziet u er niets van ...
Wil u toch zonder die bevloeiing werken, dat kan, maar dan dient u te werken aan meer diversiteit in de beplanting. Meer diversiteit betekent meer afwisseling in plantensoorten, zo voorkomt u ook ziekten en plagen. Een gemengde haag bijvoorbeeld, zal beter de droogte doorstaan, weerbaarder zijn voor plagen en biedt bovendien een thuishaven voor diverse vogels en insecten. Zo draagt u ook uw steentje bij aan bio-diversiteit!
Tip: Snoei struiken en hagen niet tijdens de hitte, de onderliggende takken en bladeren zijn niet gewend aan de felle zon, en uw planten zullen verschroeien!
Grasvelden kan u ook besproeien, automatisch, maar dit vergt een goed opgesteld sproeiplan, om “lui gras” en ziektes te vermijden. Bovendien, wat gaat u doen als er een sproeiverbod is? Grasvelden herstellen zich vrij snel, uw beplantingen, die bovendien in verhouding meer kosten dan gras, zijn belangrijker om op te volgen!
Zelfs als u regen- of putwater heeft, is het nog steeds belangrijk om spaarzaam om te gaan met water, want een hete zomer als nu, trekt uw tank, de bodem en uw portemonnee in no time leeg!
Vogelbad: Belgisch natuurstenen blok die van boven uitgehold is en wordt voorzien van water, met zicht vanuit de keuken, een plezier volgens onze klant om de vogels bezig te zien
Biodiversiteit een handje helpen
Vogels, egels, nuttige insecten, allemaal spelen ze een belangrijke rol in ons ecosysteem, wist u dat wij er zonder bijen niet zouden zijn? Ook dat is een punt om bij stil te staan bij uw aanplantingen, hoe kunnen we ervoor zorgen dat uw buitenruimte daar toch een deeltje van kan uitmaken, hoe kunnen we een handje helpen, in zo’n droge hete zomer, dat we belangrijk stukje natuur toch mee kunnen steunen? Door bijvoorbeeld te werken met ziekten- en plagen resistente planten, vermijden we het gebruik van fytofarmaceutische producten die dit ecosysteem in gevaar brengen.
Zorg voor bij- en vlindervriendelijke beplantingen, voorzie een vogelbad, dat is ook nog eens fijn om naar te kijken, en je kan er creatief mee omspringen.
Groene long
Het is, na een zomer zoals de gene die we nu hadden, en beslist al snel zullen vergeten zijn, onmogelijk om te ontkennen, dat het klimaat zoals we het kennen, drastisch aan het veranderen is, dat die extremen van teveel water versus watertekorten zich meer en meer zullen opdringen.
Het zou arrogant zijn om te stellen, dat we iets aan klimaatverandering kunnen doen, maar we kunnen ons, meer zelfs, we zullen ons moeten aanpassen, en dat is waar de mens, als diersoort, toch wel het meest succesvolle in is: dat is zich aanpassen aan élke omstandigheid.
Iets om niet te vergeten...
Weet u nog die ene boom, die u schaduw gaf deze zomer, was het niet opvallend frisser onder zijn kruin? Bovendien beschermde diezelfde boom je tegen de verschroeiende hitte. Da’s graag gedaan!
Draag er zorg voor, en ik zou zelfs zeggen: plant er zeker nog meer bij! Zo draagt u uw steentje bij door het vormen van dat extra stukje groene long!
Heeft u graag meer informatie over hoe de Lung Project u kan helpen bij het realiseren van uw buitenruimte? Contacteer ons, vrijblijvend!